گوسفند افشاری

پراکنش:گوسفند افشاري در وسعتي قريب به 20000 كيلومتر مربع در بين استان زنجان و قسمتي از استانهاي آذربايجان‌ غربي و آذربايجان شرقي و كردستان پراكنده است.

‌ جمعيت: بالغ بر يك ميليون رأس مي‌باشد.

رنگ: رنگ غالب در گوسفندان بالغ قهوه‌اي متمايل به قرمز يكدست، بدون لكه با دامنه تغييرات از قهوه‌اي روشن تا قهوه‌اي تيره متمايل به سياه مي‌باشد و رنگ بدن بره‌ها در بدو تولد قهوه‌اي متمايل به سياه بوده و به تدريج با افزايش ‌سن رنگ بدن روشن‌تر مي‌گردد.

خصوصيات ظاهری: گوشها معمولا به صورت افتاده و بزرگ بوده، ليكن گوسفند افشاري نيم گوش و بدون گوش نيز ديده مي‌شود. قوچ و ميش هر دو فاقد شاخ مي‌باشند. روي بيني در قوچها اكثرأ انحنا وجود دارد و در ميشها صاف يا داراي انحناي كمي است‌. گردن در ميشها دراز بوده و در قوچها قوي و ضخيم مي‌باشد. دنبه در گوسفند افشاري دو لپي بوده و به صورت سفره‌اي و پهن مي‌باشد. گوسفند افشاري جزو گوسفندان سنگين ‌دنبه كشور محسوب مي‌گردد. دنبه در اين حيوان معمولا داراي شيب خاصي است كه از ناحيه كمر حيوان شروع‌ مي‌شود و حالت افتادگي را به دنبه مي‌دهد.

دنبالچه داراي پشم، بدون ذخيره چربي بوده و برجستگي دنبالچه از نماي جانبي چندان قابل مشاهده نيست‌.دنبالچه ممكن است گاهي درازتر از دنبه باشد. گوسفند افشاري جزو گوسفندان بلند قد محسوب مي‌گردد و بيومتريهاي انجام شده نشان مي‌دهد كه ارتفاع كمر دراين حيوان قدري بلندتر از ارتفاع جدوگاه مي‌باشد و دست و پا از ظرافت خاصي برخوردار است كه حيوان را قادر به ‌راه پيمايي در كوهستان و مناطق سنگلاخي مي‌نمايد. سطح پشت،گردن، دنبه و دنبالچه در اين حيوان غالبأ پوشيده از پشم بوده، ليكن زير گردن، زير شكم، دست و پا و صورت فاقد پشم است و از موهاي زبري كه رنگ آنها تيره‌تر از رنگ پشم حيوان است پوشيده شده است‌. از نظر كميت و كيفيت پشم در مقايسه با ساير گوسفندان بومي استان، متفاوت و از نظر ظرافت الياف با گوسفندان مغاني، قزل و بختياري مشابه بوده و داراي پشم ضخيمي مي‌باشد كه در صنعت قالي بافي استان زنجان از آن استفاده مي‌كنند.

خصوصيات توليدی:

    ميانگين وزن تولد بره نر4.35                                 كيلوگرم

    ميانگين وزن تولد بره ماده 4                                كيلوگرم

    ميانگين وزن پايان شيرخوارگي بره نر 29.5              كيلوگرم

    ميانگين وزن پايان شيرخوارگي بره ماده 26.5           كيلوگرم

    ميانگين وزن شش ماهگي بره نر41.24                  كيلوگرم

    ميانگين وزن شش ماهگي بره ماده 38.7                كيلوگرم

    ميانگين وزن پشم سالانه توليدي در بره نر641          گرم

    ميانگين وزن پشم بره سالانه توليدي در ماده478       گرم

خصوصيات ژنتيکی:

 1- سرعت رشد بالاي اين نژاد بطوريكه جزء اولين گروه گوسفندان گوشتي كشور و هم رديف گوسفندان بختياري، ماكويي و مغاني قرار گرفته  است‌.

 2- توليد شير خوب و پرچرب اين گوسفند كه باعث ‌شده است جزء گوسفندان دو منظوره گوشتي - شيري قرار بگيرد.

 3- سازگاري و عادت پذيري آن با شرايط آب و هوايي مناطق سردسير.

 4- قدرت راه پيمايي و كوه پيمايي خوب اين نژاد بطوريكه قادر است فاصله 100 كيلو متري بين ييلاق و قشلاق رابه راحتي طي نمايد.

 5- بالا بودن نسبي دو قلو زايي اين نژاد نسبت به ساير نژادهاي گوسفند استان زنجان و كشور

 6- مقاومت گوسفند افشاري در مقابل امراض انگلي داخلي و خارجي

 7- بالا بودن ضريب تبديل و داشتن بازده اقتصادي مطلوب